Realistisch begroten softwareontwikkeling

Veel organisaties hebben de kracht van agile softwareontwikkeling omarmd. Eindgebruikers krijgen sneller werkende software. Ontwikkelaars werken met meer voldoening aan software die optimaal waarde toevoegt aan de business. Een carte blanche voor agile softwareontwikkeling bestaat niet meer.

Afgezien van de business waarde zijn budgethouders en IT-beslissers gehouden aan budgetten en deadlines. Regelmatig wordt METRI gevraagd om klanten te helpen met het maken van een goede afweging tussen de kosten en opbrengsten van software. Een met feiten ondersteunde projectbegroting, die inzicht biedt in welke investering, teamomvang en tijdspaden het meeste rendement en businesswaarde opleveren, is hierbij van onschatbare waarde.

Standaarden

De vraag naar het begroten van softwareontwikkeling neemt wereldwijd toe. Daarom hebben een aantal vakorganisaties de handen ineengeslagen om een certificering op te zetten rondom het begroten van softwareontwikkeling en beheer. Tijdens de internationale IWSM-conferentie die van 7-9 oktober in Haarlem wordt gehouden, wordt het volledige trainingsprogramma gepresenteerd en gegeven. Een unieke mogelijkheid om in Nederland kennis op te doen rondom het professioneel begroten van softwareontwikkeling en beheer.

Begin volgend jaar wordt het eerste certificeringsexamen afgenomen. De certificerende instantie is de ICEAA, die al een drietal certificeringen heeft voor begrotingsvaardigheden van softwareontwikkeling. Nesma en COSMIC leveren de specifieke kennis over het begroten van software. Via deze organisaties is METRI nauw betrokken bij het ontwikkelen van deze certificering. Een aantal van onze gecertificeerde consultants zullen deelnemen aan de IWSM-conferentie om een deel van het trainingsprogramma te verzorgen.

Cases

Naast het trainingsprogramma heeft de IWSM-conferentie nog twee tracks met presentaties. In de eerste track delen organisaties als NATO, CGI, Glencore Agriculture, Capgemini, QinetiQ en METRI hun ervaringen en ideeën op het gebied van het inzichtelijk maken van de waarde en de kosten van IT. In de tweede track presenteren universiteiten en onderzoeksgroepen onderzoeksresultaten op het gebied van kosten en waarde van IT. In drie dagen tijd komen meer dan 50 onderwerpen aan bod. Een ideale gelegenheid om kennis te maken met de laatste ontwikkelingen op het gebied van het inzichtelijk maken van het rendement van investeringen in IT.

De conferentie vindt plaats van 7-9 oktober 2019 in de Philharmonie in Haarlem. Als drie dagen een te grote investering is, zijn er ook opties om 1 of 2 dagen de conferentie te bezoeken. Graag ontmoeten we u op de de IWSM-conferentie.

Cloud werkplek: meer voor dezelfde kosten

Complexiteit zo efficiënt mogelijk ondersteunen. Zo zou je de exercitie kunnen noemen die organisaties ondernemen om de eigen medewerkers op een efficiënte en veilige manier toegang te geven tot software en data. Over de jaren heen zijn de kosten voor de ICT werkplek ongeveer gelijk gebleven, blijkt uit de facts van METRI. Voor dat bedrag beschikken organisaties wel over veel meer flexibiliteit en een grote diversiteit aan werkplekken.

Van flexwerkplekken, informele en formele vergaderruimten, concentratie booths, belkamers tot ontspanningsplekken. En dan hebben we het nog niet gehad over het aantal devices en de applicaties die medewerkers gebruiken voor hun werk. Werkplekconcepten ondersteunen inmiddels een grote verzameling aan werkvormen. In toenemende mate zijn deze concepten gebaseerd op de grote public cloudplatformen van Microsoft, AWS en Google. Een voorbeeld daarvan is het Amazon WorkSpaces concept dat gebruikers een snel reagerende desktop naar keuze voorschotelt door de werkplekhardware in deze cloud te beheren, besturingssystemen en patches uit te rollen en virtuele werkplekvormen als VDI (Virtual Desktop Infrastructure) zo efficiënt mogelijk aan te bieden.

Keuzevrijheid

De keuzevrijheid wordt vergroot door de dienst Appstream van deze cloud provider die eindgebruikers toegang geeft tot gerichte enterprise applicaties door deze interface te streamen naar het gewenste apparaat. Zonder specifieke hardware of infrastructuur aan te schaffen, in te richten of te beheren kunnen bedrijven software naar een willekeurig aantal gebruikers streamen. Vanuit een browser krijgen werknemers de volledige desktopversie van deze software bedienen.

En dat is niet de enige cloudsmaak, die werkplekbeheer ondersteunt. Zo heeft Microsoft de dienst Autopilot geïntroduceerd in zijn Azure-cloud. Laptops van bepaalde merken worden al in de fabriek voorgeconfigureerd om met deze dienst samen te werken. Zodra een eindgebruiker de laptop thuis opent, wordt hij of zij via internet doorgestuurd naar de Autopilot dienst in Azure om de juiste configuraties en applicaties te installeren. Hardwareleverancier, beheerders en eindgebruikers komen op deze manier in een heel andere verhouding te staan, waarbij de Azure cloud als een centraal schakelpunt fungeert.

Figuur 1. Verloop in ICT kosten werkplek
Figuur 2. Factoren die werkplek goedkoper maken in procenten.

Over de periode 2010-2018 zijn de kosten voor een werkplek nagenoeg op hetzelfde niveau blijven liggen. In 2018 is een lichte daling te zien in de kosten voor de werkplek ten opzichte van 2017 met 0,3% (zie figuur 1). Belangrijke reden voor deze dalende trend is dat devices en software in toenemende mate vanuit de cloud beheerd worden. De populariteit van Office 365 is daar ook een voorbeeld van. Voor veel organisaties bestaat een eerste stap naar de cloud uit data-opslag, e-mail of office- en bedrijfsapplicaties op basis van een online Office 365 abonnement. Medewerkers hebben het hele etmaal vanaf elk apparaat en op elke locatie veilig toegang tot hun cloud desktop.

Eigen IT-infrastructuur die centrale werkplekvoorzieningen faciliteren zijn bij deze cloudaanpak niet meer nodig. Bij traditionele werkplekconcepten waren centrale en gedistribueerde diensten als het beheer van softwaredistributies, desktops, bestands- en mailomgevingen een voorname kostenpost. Daarnaast zorgden investeringen die nodig waren om een werkplek en de bijbehorende software goed te beheren, ervoor dat een organisatie enkele jaren vastzat aan dit werkplekconcept. METRI ziet in de kosten dat dit aspect van end user management de afgelopen jaren het meest gedaald is.

Het verlagen van de werkplekkosten door een cloudaanpak is vooral terug te zien in de daling van centrale en gedistribueerde diensten die bij traditionele werkplekconcepten een voorname kostenpost waren (zie figuur 2). Deze kostenfactor ging de afgelopen twee jaar met 5,4% omlaag. Ook de dalende trend van kosten voor telematica zetten verder door (-2,7%). Medewerkers zijn dagelijks steeds meer online en gebruiken applicaties ook op andere devices onderweg en thuis. Door de sterk gedaalde kosten van mobiel internet heeft dit bedrijven toch niet op hogere kosten gejaagd. Een combinatie van concurrentie en een enorme toename van de capaciteit door de komst van 3G- en inmiddels ook 4G-netwerken heeft ervoor gezorgd dat providers eenvoudig aan de groeiende vraag naar mobiel internet konden voldoen zonder dat dit ten koste ging van hun omzet en marge.

Daarnaast zijn de kosten voor telematica gedaald door het verdwijnen van de traditionele telefoonlijn en door vast-mobielintegratie. Door deze integratie zijn werknemers bereikbaar via één nummer op zowel een vaste telefoon op het bureau als de mobiele telefoon. Telefooncentrales worden in softwarevorm afgenomen, hetgeen de kosten voor telefonie verder drukt. Die trend zal waarschijnlijk de komende jaren doorzetten als online vormen van Unified Communications doorbreken. In deze toepassing worden meerdere communicatievormen gecombineerd in een app waaronder chat, e-mail, bellen en videovergaderen. Die app is vervolgens op de werkplek maar ook op andere devices te gebruiken.

Hogere kosten

Sommige aspecten van de werkplek zijn juist duurder geworden door het vercloudiseren van de werkplek (zie figuur 3). Zo ging het Management & Advies component wederom fors omhoog met 8% in een jaar tijd. Het afstemmen van klanten op gestandaardiseerde online werkplekconcepten brengt kosten met zich mee. Daarnaast zijn er meer investeringen in security en voor adequaat gebruik van cloudoplossingen zijn belangrijke oorzaken voor deze stijging. Ook de beheerkosten stegen licht met 1,3% voornamelijk doordat de post voor client software bij een cloudwerkplek geschoven wordt onder de kosten voor het beheer. Een andere kostenfactor die de afgelopen twee jaren steeg, was gebruikersondersteuning. De tarieven van servicedesk zijn gemiddeld gezien gestegen door een verhoging van de uurtarieven en de minieme daling van supporttickets. Ook het uurtarief voor on site support is gestegen, maar de kosten voor lokale ondersteuning gingen toch omlaag doordat dit minder voorkomt. De kosten voor training van eindgebruikers zijn gestegen met 2%.

  • ICT mngt & Advies
  • Servicedesk
  • Werkplekbeheer
  • Training
Figuur 3. Factoren die werkplek duurder maken in procenten.

Flexibiliteit

Over de langere termijn valt te concluderen dat het beheer van werkplekken vanuit de public cloud niet tot lagere kosten voor werkplekken hebben geleid. Wel geeft deze aanpak organisaties veel meer flexibiliteit. Bij een cloudversie van een beheerde werkplek zijn dedicated voorinvesteringen niet meer nodig. Daardoor komt er veel meer aandacht vrij voor het realiseren van toegevoegde business waarde. We zien dat terug bij branche gerelateerde werkplekconcepten, waarbij dienstverleners door het gestandaardiseerde werkplekaanbod hun toegevoegde waarde bewijzen door hun klanten te helpen met verbeteringen in het applicatieportfolio.

Daarnaast biedt een gestandaardiseerde werkplek ook het voordeel dat er veel meer aandacht kan zijn voor diversiteit in organisaties. De kwaliteit van het werkplekaanbod is ook belangrijk geworden omdat de millenial generatie aan werknemers inmiddels in groten getale aanwezig is. Zij hebben hoge verwachtingen en stellen hoge eisen aan de werkplek. Verschillende doelgroepen in een organisatie krijgen een desktop aangeboden die optimaal is toegesneden op hun takenpakket. Organisaties krijgen meer mogelijkheden om verschillende types devices af te stemmen op verschillende persona’s in een organisatie. Dienstverleners gaan ook gemakkelijk in deze klantvraag. Doordat het werkplekbeheer uitgeserveerd kan worden vanuit een gedeelde cloudinfrastructuur hoeven zij minder toegewijde investeringen voor losse opdrachtgevers te doen.

Facilitaire kengetallen

METRI werkte dit jaar net als andere jaren mee aan de onafhankelijke facilitaire kengetallen, die NFC Index® Kantoren jaarlijks publiceert. Deze NFC Index® kantoren wordt verkregen door de mediaan van de kosten per vierkante meter van alle hoofdactiviteiten van de norm NEN-EN 15221 bij elkaar op te tellen. De kosten voor de werkplek uitgedrukt naar m2 verhuurbare vloeroppervlakte (vvo) worden verkregen door de gerealiseerde kosten voor Strategisch Facility Management, Gebouw & Infrastructuur, Mens en Organisatie, ICT en Horizontale functies bij elkaar op te tellen. De ICT kosten voor de werkplek zijn tussen 2017 en 2018 licht gestegen met 0,2% per m2 verhuurbare vloeroppervlakte. De NFC Index® KANTOREN, 2018 is gebaseerd op 120 gebouwen met een totaal oppervlakte van 2.009.170 m² vvo. Zie voor meer informatie de website van NFC index.

Sergej Berendsen is de nieuwe directeur bij METRI

METRI, het advieskantoor dat organisaties fact-based inzicht biedt bij het evalueren en maken van de juiste strategische en financiële IT-keuzes, stelt per 1 april 2019 Sergej Berendsen aan als directeur om de verdere groei van de organisatie vorm te gaan geven. Berendsen volgt daarbij Paul Cornelisse op die de afgelopen 6 jaar leiding heeft gegeven aan het bedrijf en de benchmarking, sourcing, governance en research activiteiten van METRI uitgebouwd tot een krachtig, toonaangevend geheel. Cornelisse zal binnen de directie van de organisatie zijn passie voor METRI verder vormgeven bij klanten in complexe projecten.

De nieuwe METRI-directeur heeft een achtergrond als CIO, COO en transitiemanager. Vanuit de lijn en als programmamanager heeft hij leidinggegeven aan grote organisatieveranderingen. Ook een door technologie gedreven digitale transformatie draait om een optimaal samenspel van de driehoek processen, mensen en technologie. “Het is de kunst om breed te kijken en klantvoorkeuren, processen en kostenmodellen holistisch te benaderen”, stelt Berendsen in een reactie op zijn nieuwe positie.

“METRI is goed gepositioneerd om bedrijven met de juiste data en kennis te ondersteunen bij grootschalige veranderingen. Digitalisering faciliteert een nieuwe combinatie van mensen, technologie en processen. Vaak gaat het om ingrijpende koerswijzigingen, waarbij vooral nieuwe vormen van klant-denken meer aandacht verdienen. De technologie push mag vaak wel wat minder.”

Berendsen heeft grote transities in de financiële sector en bij not-for-profit-organisaties begeleid. In zijn laatste rol was hij bij de Kamer van Koophandel als programmamanager verantwoordelijk voor de realisatie van UBO. Dit register brengt in de toekomst de ultiem belanghebbenden achter UBO-plichtige ondernemingen in kaart om witwassen en financiering terrorisme tegen te gaan. Eerder in zijn loopbaan tekende Berendsen voor een grote reorganisatie van de backoffice bij de verzekeringsactiviteiten van Meeus, onderdeel van Aon. Een kantoren gebaseerde aanpak maakte plaats voor een model waarbij klanten volledig online hun verzekeringen afhandelen. Ervaring in IT-consultancy heeft Berendsen ook. Hij gaf als directeur bij Devote leiding aan de architectuur-activiteiten van dit advieskantoor.

Bij METRI gaat Berendsen klantproposities ontwikkelen door nieuwe bekwaamheden rond leiderschap, portfolio en architectuur aan te boren. “Ik vind het een uitdaging om teams te smeden met een sterke focus op resultaat. METRI herbergt een unieke verzameling mensen en kennis die, als het in zijn volle potentie gezet wordt, exceptionele data proposities kan bieden. Door benchmarking en sourcing kennis beter te combineren kan METRI een unieke propositie bouwen. Dit kan uiterst waardevol zijn bij de grootschalige technologie gebaseerde transities die veel bedrijven doormaken. In essentie draait zo’n veranderingsproces om de goede dingen doen en zorgen dat kernzaken goed gedaan worden.”

Bart de Ruijter, eigenaar van METRI, is blij met de komst van Berendsen.

“Paul Cornelisse en ik hebben samen gekeken naar de expertise en achtergrond van de persoon die Paul zou moeten opvolgen als directeur. Sergej kennen we al geruime tijd vanuit het CIO- en commissarissen-netwerk. Hij combineert als geen ander de karakteristieken van de persoon die we zoeken. Paul kan met een gerust hart zijn rol als directeur aan Sergej overdragen om de volgende fase van groei te gaan realiseren.”

Kunt u zich voorstellen… Arjan Wichman

Per januari is Arjan Wichman als Director Business Development in dienst getreden bij METRI.

Arjan is reeds 20 jaar werkzaam in Consulting & IT, waarin hij zowel nationaal en internationaal veel ervaring heeft opgedaan rondom outsourcing, IT (Cloud) transformaties, IoT, data-analitics platforms en automation in tal van sectoren. Samen met de bestaande teams gaat Arjan zich bezighouden met de groei en uitbouw van het METRI klanten bestand.

METRI levert op facts gebaseerd IT-advies op het gebied van sourcing en financiële data analyse. De diensten van METRI zijn erop gericht om organisaties te ondersteunen bij de inrichting en besturing van de IT sourcing processen en voor ieder IT-vraagstuk sourcing scenario’s uit te werken en deze te toetsen aan markttrends en marktprijsontwikkelingen.

Voor vragen over sourcing en transities kunt u rechtstreeks contact opnemen met met Arjan via mail of via 0615030905.

De top 10 van 2018

We starten het nieuwe jaar, dus is het traditiegetrouw tijd voor lijstjes. En wat zegt nou meer over het jaar dan de tien berichten die het afgelopen jaar het best gelezen zijn? Niets! Daarom heeft METRI  bij deze de top-10 meest gelezen berichten uit 2018 voor je verzameld.

10 Opkomende digitalisering jaagt tarieven van externe IT-ers omhoog

De Nederlandse economie heeft de stijgende lijn flink te pakken. In de zakelijke dienstverlening wordt weer volop geïnvesteerd in bijvoorbeeld digitalisering of andere bedrijfstransformaties, die in veel gevallen een ICT-component kennen. Het crescendo van de economie vertaalt zich in een duidelijke stijging in de tarieven van externen.

9 Managed security services verhogen weerbaarheid organisaties

Bestuurders van organisaties leggen security veelal in handen van hun technische experts, terwijl zij het zelf als een bedrijfskundige kwestie aan zouden moeten pakken. In het aanbod van managed security services is genoeg gerichte hulp van buiten te vinden waarmee de weerbaarheid effectief omhoog kan. Wat vooral nodig is, is een cultuurverandering in de directiekamer. Bestuurders moeten de agenda bepalen en security benaderen als hun probleem.

8 Low-code: reddingsboei of springplank?

Veel organisaties omarmen low-code applicatieontwikkeling om software gedreven innovatie op de rit te krijgen. Vanuit zijn expertise rond applicatiebeheer en softwareontwikkeling plaatst CAST Software vraagtekens bij de recente hausse rond low-code. Is deze nieuwe vorm van maatwerk een reddingsboei of kan het ook echt een springplank zijn voor een nieuwe toekomst?

7 Modernisering softwareontwikkeling met low-code

Op dit moment hebben veel organisaties low-code omarmd om hun software gedreven toekomstplannen te realiseren. Low-code is de benaming van een nieuwe generatie programmeerhulpmiddelen. Tot op een hoog niveau wordt de abstractielaag van modellen gebruikt om het proces van softwareontwikkeling te versnellen. Werknemers met hooguit wat basis programmeerkennis kunnen een aanzienlijk deel van de applicatieontwikkeling voor hun rekening nemen. Dat klinkt bedrijven in de huidige IT-arbeidsmarkt als muziek in de oren. Daarnaast is de ontwikkeling, het testen en het live brengen van applicaties volledig gestroomlijnd door een platform aanpak.

6 Zit na SLA nu XLA in ons DNA?

Is uw tevredenheid al eens gemeten? Wist u dat SLA achterhaalt is en XLA helemaal in? Het eerste staat voor Service Level Agreement, het tweede voor eXperience Level Agreement, ofwel het meten van de ervaringen over de geleverde dienstverlening. Is dit wel meetbaar? En zo ja, wat is dan het effect?

5 IT starts with the facts

In een samenleving waarin IT de ruggengraat is van iedere organisatie, is hoge kwaliteit van de onderliggende data – harde feiten – rond de consumptie van technologie cruciaal. Na vijftien jaar geleden te zijn gestart als specialist in IT-benchmarking, heeft METRI zich de laatste jaren bewezen als allround advisory voor alles wat met grote IT-projecten te maken heeft. Het draait hierin om de juiste kennis, de juiste mensen en feiten waarop organisaties hun strategie en beleid kunnen baseren. Het bedrijf helpt bij het verbeteren van de inrichting en besturing van de IT-infrastructuur en -consumptie.

4 IT FlexRates

METRI volgt al jaren de tarieven van veel voorkomende IT-rollen op de voet. Organisaties, die met een flexibele schil werken, hebben er belang bij om de inhuurtarieven transparant te maken. Betaal ik te veel of juist te weinig voor de verschillende IT-rollen is een kardinale vraag in een effectieve wervingstrategie. Met de tool ITFlexrate, gebaseerd op de uurtarieven database van METRI, krijg je inzicht.

3 Een Business aanpak van security

Organisaties hebben onvoldoende zicht op de impact van cyberdreigingen. Bij security wordt nu vaak gedacht aan technische oplossingen als firewalls en het toepassen van twee vormen van authenticatie bij het inloggen. Terwijl deze maatregelen in de praktijk beperkt effectief zijn om ongeautoriseerde gebruikers buiten het bedrijfsnetwerk te houden.

Er is een andere aanpak nodig, waarbij meer aandacht is voor organisatorische maatregelen. Aandacht voor het verbeteren van het beveiligingsbewustzijn bij alle medewerkers is een goed voorbeeld van zo’n voor veel organisaties nieuw accent. Door cyberdreigingen als bedrijfsrisico te verkennen en security beleidsmatig stap voor stap op een hoger plan te brengen, kunnen organisaties het tij keren.

2 Zicht op de flexibele schil

De IT-arbeidsmarkt vertoont veel tekenen van oververhitting door het aantrekken van de economie. De tekorten op de IT-arbeidsmarkt zijn inmiddels groter dan voor de crisis tien jaar terug. De toegenomen vraag naar specifieke IT-kennis en ervaring heeft zijn gevolgen voor de inhuurtarieven van extern IT-personeel. Het tarief van IT-flexkrachten die rechtstreeks vanuit een detacheringsovereenkomst of die als zelfstandige ingehuurd worden is sinds 2015 gemiddeld met 4% gestegen. De inhuur vanuit beheer of mantelcontracten geeft organisaties toegang tot lagere tarieven voor veel gevraagde rollen als database administrator of security specialisten.

1 Robotisering van de servicedesk

Praten tegen een virtuele assistent of routinematige handelingen als password reset door een robot laten afhandelen. Bij end user management heeft robotisering aantoonbare toegevoegde waarde, mits deze software robots niet als een gimmick worden ingezet maar vanaf het begin de business waarde centraal staat. De claims dat toepassingen op basis van kunstmatige intelligentie servicedesks veel beter laten functioneren zijn hard te maken als organisaties robotisering inzetten als onderdeel van een breder programma om servicemanagement te vernieuwen.

IT starts with the facts

Voor verandering heb je mensen en feiten nodig

Het geloof is wijdverbreid dat technologie een bepalende factor is om een voorsprong op de concurrentie te krijgen. Ontwrichting van je business moet je vóór zijn door driftig te innoveren. Al wat je nodig hebt is lef om te experimenteren, snel te falen en iets nieuws te proberen. Totdat je iets tegenkomt dat wel werkt én je uiteindelijk daarmee succes boekt. Was het maar zo simpel.

Omdat er bij de meeste innovaties mooie nieuwe technologie in het spel is, dringt deze zich op de voorgrond. De verleiding is groot dat hier alle aandacht naar uit gaat. Bij duurzame transformatie komt veel meer kijken. Het is vooral de bijkomende organisatieverandering die aandacht nodig heeft. Want dat draait natuurlijk om meer dan technologie alleen. Om mensen, maar ook om cijfers. Een verandering zonder de juiste cultuur en inbedding in de bedrijfsstructuur zal stranden. Daarnaast neemt de slagingskans van innovatieprojecten zienderogen af zonder feitelijke onderbouwing van keuzes.

Door in een financiële analyse een op feiten gebaseerd referentiekader te hanteren, geeft METRI organisaties de juiste informatie om zijn keuzes te toetsen, te onderbouwen en te maken. “Digitale technologie transformeert de wereld in razend tempo”, stelt Kaj Wen, director financial data analyses. “Business en klantorganisaties verlangen state-of-the-art technologie. Omdat IT steeds essentiëler is voor het succes van ondernemingen, is op feiten gebaseerde calculatie van de financiële kosten en de impact op de business cruciaal voor een juiste besteding van het doorgaans beperkte budget.”

Onderbouwen

Directie, toezichthouders en aandeelhouders kunnen en willen niet alleen op hun gut feeling vertrouwen. “Digitalisering van het primaire proces en de business van onze klanten heeft geleid tot belangrijke veranderingen: grote disrupties in hun markt, waar directies niet meer omheen kunnen”, stelt Raymond Linkers, director sourcing bij METRI. “De aandacht van onze belangrijkste gesprekspartner tot nu toe – de CIO – verschuift van IT operations naar het faciliteren van business-gerelateerde IT-veranderingen.”

Klanten willen aan de ene kant meer grip op hun IT-landschap en -ecosysteem, maar tegelijkertijd willen ze vaker ontzorgd worden. “Dit is paradoxaal”, stelt André Nadorp, director financial fata analysis. “Beide zaken kunnen hand in hand gaan als zowel klant als leverancier transparant zijn in hun eisen en mogelijkheden. METRI helpt hierbij door transparantie te bieden bij het contracteren van dienstverlening, maar ook tijdens de looptijd. Daarbij adviseren we niet meer alleen over de harde cijfers, ook de samenwerking krijgt aandacht.” Voor opdrachtnemers matcht METRI de klantvraag en het dienstenaanbod. “Waar is standaard dienstverlening voldoende en kostenefficiënt, en waar moet het anders vanwege de business van de klant?” Dat zijn belangrijke vragen, vertelt Joep van Dorp, director sourcing. “METRI werkt richting een overeenkomst en transparante, bestendige samenwerking die marktconform is in kwaliteit en kosten.”

Evenwicht in talent

Het goede nieuws is dat voor cijfermatige onderbouwing de technologie bereikbaarder is dan ooit. Zogenaamde datapunten zijn tegen betrekkelijk lage kosten te organiseren. Moderne SaaS-platformen kun je onderling koppelen en ook prima laten praten met lokale applicaties. De openheid van deze platformen maakt dat ze eenvoudig inhoudelijk zijn te vergelijken, zodat het inregelen van de IT gemakkelijker wordt.

Er is meer data om keuzes te onderbouwen. “Technologie verandert sneller dan ooit en de wensen van klanten bewegen mee”, vervolgt Wen. “Ook de mogelijkheden van data-science bieden enorme kansen. Stilstand is geen achteruitgang meer, het is jezelf versneld overbodig maken. Daarom zijn er constant nieuwe vaardigheden en inzichten nodig. De kracht van METRI zit in de juiste combinatie van bewezen talent én nieuw talent, waardoor we voorop kunnen blijven lopen en klanten relevante analyses en advies op basis van feiten blijven geven.”

Organisaties moeten hoe dan ook vooral ook veranderingen kunnen absorberen. Dat betekent niet dat ze alle toekomstige trends moeten zien aankomen. Het is nu eenmaal moeilijk een ontwrichting van je businessmodel te voorspellen. Als je nog niet goed weet welke kant de ontwikkelingen opgaan, moet je op zijn minst organisatorisch klaar zijn voor verandering. En als zich dan een kans voordoet, snel actie kunnen ondernemen om daadwerkelijk plannen werkelijkheid te kunnen maken.

Nieuwe aanpak én nieuwe looks

In een samenleving waarin IT de ruggengraat is van iedere organisatie, is hoge kwaliteit van de onderliggende data – harde feiten – rond de consumptie van technologie cruciaal. Na vijftien jaar geleden te zijn gestart als specialist in IT-benchmarking, heeft METRI zich de laatste jaren bewezen als allround advisory voor alles wat met grote IT-projecten te maken heeft. Het draait hierin om de juiste kennis, de juiste mensen en feiten waarop organisaties hun strategie en beleid kunnen baseren. Het bedrijf helpt bij het verbeteren van de inrichting en besturing van de IT-infrastructuur en -consumptie.

De METRI benchmarking-expertise is uitgebreid tot financiële data-analyse en end-to-end-analyses voor een succesvolle toepassing van technologie in de business. Door uitgebreide ervaring met selecties en aanbestedingen in de markt heeft METRI de afgelopen jaren de kennis over sourcing verder kunnen uitbouwen. Kennis over ecosysteem-management is er volop, hetzelfde geldt voor het inrichten van partnerships en hoe je mensen en organisaties met elkaar verbindt. De chemie van de mensen en de ‘magie’ van de data maakt METRI tot het vernuftige IT-geweten van Nederland.

Software is minder veilig dan u denkt

Veel internationale standaarden voor informatiebeveiliging zijn gericht op de beveiliging van bestaande IT-infrastructuur, zoals netwerken en werkplekken. Over de risico’s van kwetsbaarheden in software die hackers kunnen misbruiken om in te breken op bedrijfsnetwerken wordt tamelijk achteloos gedaan. Klantorganisaties gaan ervan uit dat het ontwikkelteam of een externe leverancier zich druk maakt over de veiligheid onder de motorkap van business applicaties.

Dat is onterecht, want uit internationaal onderzoek blijkt dat bij 1 op de 10 regels softwarecode iets mis is. Gezien het dreigingsbeeld en strengere regelgeving rond datalekken, moeten ook klantorganisaties expliciete eisen stellen aan de veiligheid en kwaliteit van software. Dat is geen onmogelijke opgave. Er zijn methodes om goed zicht te krijgen op de structurele kwaliteit van een business applicatie of een heel portfolio- een belangrijk pijnpunt in veel software. Wilt u hier meer over weten? Schrijf u dan in voor de webinar ‘Mitigating business risk by building secure software’ (Engelstalig) die METRI en Cast Software op 13 september organiseren.

Low code wordt een blijvertje

Voor het zomerreces plaatsten we een oproep op LinkedIn om te horen hoe het verschijnsel low-code softwareontwikkeling in de markt ontvangen wordt. Uit de reacties werd duidelijk dat computer gestuurd programmeren als een belangrijk middel gezien wordt om ondanks de schaarste aan developers de business sneller van nieuwe applicaties te voorzien. De toegevoegde waarde zit hem vooral in de efficiënte samenwerking tussen business en IT die zo’n platform optimaal faciliteert.

Low code betekent dat de ontwikkelaar ontzorgd wordt. Een combinatie van processen tekenen, datamodellen opzetten en het systeem dat zelf de code voor de toepassingen uitwerkt, komt de productiviteit ten goede. Over de vraag of de machine beter programmeert dan de mens zijn de meningen verdeeld. De een vindt dat genormaliseerde systemen als low code platformen de kwaliteit ten goede komen. De ander stelt minder vertrouwen in softwarecode die uit een machine rolt. Blijft de complexiteit beheersbaar en is de geclaimde productiviteitswinst wel realistisch?

METRI Research werkt op dit moment in samenwerking met een aantal relevante marktpartijen een paper uit over deze nieuwe aanpak van applicatieontwikkeling, waarbij naast de werkwijze en nieuwe mogelijkheden ook aandacht is voor governance van een met een low-code opgebouwde applicatieomgeving. Wil je op de hoogte blijven over deze paper? Schrijf je dan in voor de nieuwsbrief.

Check de uurtarieven van IT-rollen

Het in financiële data-analyse gespecialiseerde IT-adviesbureau Metri brengt de ITFlexrate uit, een hulpmiddel waarmee organisaties de uurtarieven van veelvoorkomende rollen in de ICT kunnen checken op marktconformiteit. Met het hulpmiddel zijn de eigen inhuurtarieven van populaire functies als consultant, datascientist, developer, projectleider, scrummaster of on site support te vergelijken met de markt. Daarbij is een onderscheid te maken tussen het niveau (junior, medior en senior) en de inhuurvorm. Zo worden er in de markt verschillende tarieven gehanteerd voor zzp-ers, inhuur vanuit detachering of vanuit beheercontracten.

Digitalisering, bedrijfstransformaties, datagedreven werken. Het is zo maar een greep uit de omvangrijke projecten die in veel organisaties op gang zijn gekomen nu de economie weer volop draait. De grootste gemene deler is een stevige ICT-component, die de vraag naar deskundig IT-personeel flink aanwakkert met stijgende inhuurtarieven tot gevolg. De IT-arbeidsmarkt is hierdoor als nooit tevoren opgebloeid, waardoor in tal van specialismen krapte is ontstaan.

Betaal ik teveel?

Als opdrachtgevers een applicatie willen laten ontwikkelen dan is een van de eerste vragen die gesteld worden: wat kost een programmeur per uur of is het gevraagde tarief marktconform? Als de veranderprogramma’s groter zijn dan komen daar ook andere rollen bij zoals architecten, databasebeheerders en scrum masters. Organisaties die met een flexibele schil werken door externen in te huren, hebben er belang bij om de inhuurtarieven transparant te maken. Betaal ik te veel of juist te weinig voor deze rol is een kardinale vraag in een effectieve wervingstrategie. De kennis in de opbouw van inhuurtarieven en marktconformiteit van tarieven zijn een belangrijk middel om te sturen op een goede verhouding van tarief en kwaliteit.

METRI volgt al jaren de tarieven van veel voorkomende IT-rollen op de voet en bracht begin dit jaar de METRI whitepaper ‘Zicht op de flexibele schil’ uit. Uit eerder onderzoek van METRI en Fastflex is gebleken dat het afgelopen jaar de tarieven van externe IT-professionals gemiddeld met maar liefst 4% zijn gestegen ten opzichte van twee jaar geleden. De sterk gestegen vraag naar software bijvoorbeeld heeft de tarieven van applicatie gerelateerde functies aanzienlijk verhoogd. De inhuur vanuit beheer of mantelcontracten geeft organisaties toegang tot lagere tarieven voor veel gevraagde rollen als database administrator of securityspecialisten. Vanuit de benchmarking activiteiten volgt METRI inhuurtarieven van externen en de IT-arbeidsmarkt op de voet om klantorganisaties te adviseren over hun sourcing strategie. De IT Flexrate is een belangrijke aanvulling op dit aanbod en geeft een voorproefje van de expertise die er in huis is.

Alleen via externe inhuur

Sommige cruciale functies en rollen zijn de komende jaren alleen vanuit externe inhuur in te vullen. Dat is een harde realiteit waar organisaties niet omheen kunnen in de huidige krappe IT-arbeidsmarkt. In 2017 stonden er ruim 53 duizend ICT-vacatures open blijkt uit recent onderzoek van het UWV. De helft van de ICT-vacatures wordt door werkgevers als moeilijk vervulbaar bestempeld. In 2015 was dit nog 30 procent. Volgens het UWV is er geen enkele beroepsrichting die zo’n sterke mate van krapte kent als de ICT. Er is vooral vraag naar programmeurs, informatieanalisten, webdevelopers en securityspecialisten.

De overheid en publieke sector zijn aanzienlijke scholingsprogramma’s begonnen. Daarnaast is het uitbesteden van werkzaamheden naar het buitenland stevig gegroeid. In landen met een goed ontwikkeld IT-personeelsbestand, zoals Spanje, Portugal, Italië, India of Oekraïne zijn heel wat programmeurs voor Nederlandse organisaties aan het werk. METRI beschikt ook over de tarieven voor veel voorkomende IT-functies in deze landen die voor nearshoring of offshoring outsourcing ingezet worden.

ITFlexrate

METRI volgt al jaren de tarieven van veel voorkomende IT-rollen op de voet. Organisaties, die met een flexibele schil werken, hebben er belang bij om de inhuurtarieven transparant te maken. Betaal ik te veel of juist te weinig voor de verschillende IT-rollen is een kardinale vraag in een effectieve wervingstrategie. Met de tool ITFlexrate, gebaseerd op de uurtarieven database van METRI, krijg je inzicht.

Doe de Quickscan

Kunt u zich voorstellen… Paul Groen

Per juni is Paul Groen als Senior Consultant in dienst getreden bij METRI. Paul is reeds 30 jaar werkzaam in IT, waarin hij heel veel ‘hands on’ ervaring heeft opgedaan als software developer, technisch projectleider, projectmanager, lijnmanager en adviseur.

Paul is ruim 23 jaar werkzaam geweest bij Sogeti. Sinds 2013 is Paul intensief betrokken geweest bij de ontwikkelingen op het gebied van cloud technologie. Paul heeft een belangrijke rol gespeeld in de transities van PostNL en Enexis naar een cloud strategie. De betrokkenheid betrof zowel de aanbiedingsfase (bepalen van de strategie, opstellen van calculaties) als de uitvoeringsfase (projectmanagement, inrichten van de beheerorganisatie). Daarbij is intensief samengewerkt met diverse leveranciers.
Het aandachtgebied van Paul binnen METRI zal vooral liggen op sourcing, cloud transformaties en de financiële consequenties van deze veranderingen.

METRI levert op feiten gebaseerde IT-advies op het gebied van sourcing en benchmarking. De diensten van METRI zijn erop gericht om organisaties te ondersteunen bij de inrichting en besturing van de IT sourcing processen en voor ieder IT-vraagstuk sourcing scenario’s uit te werken en deze te toetsen aan markttrends en marktprijsontwikkelingen. Het ITFacts4you digitale platform ondersteunt hierbij.

Voor vragen over sourcing en transities kunt u rechtstreeks contact opnemen met Paul Groen via paul.groen@metrigroup.com.

Automatisering, AI en RPA bieden service management grote kansen

Organisaties kunnen hun klantmanagement en efficiëntie aanzienlijk verbeteren door de inzet van automatisering zoals Artificial Intelligence (AI) en Robotic Process Automation (RPA). Een succesvolle implementatie van dergelijke innovaties heeft echter meer om het lijf dan alleen maar het installeren van de juiste systemen en processen. Dat AI op korte termijn zover zou zijn dat servicedeskmedewerkers overbodig worden, is een illusie. Het is juist cruciaal dat werknemers en slimme technologie elkaar goed aanvullen. Hiervoor is het van groot belang dat de organisatie goed is ingericht. Zo stelt METRI in een recent verschenen whitepaper, opgesteld in samenwerking met Cognizant, Fujitsu, Ipsoft en Wipro. 

De vele indrukwekkende innovaties op het gebied van kunstmatige intelligentie (AI) volgen elkaar in hoog tempo op. Grote techbedrijven als Google, Apple en Facebook wisten de afgelopen jaren belangrijke stappen te zetten door een combinatie van geavanceerde grafische chips en neurale netwerken los te laten op de gigantische hoeveelheid data die binnen deze bedrijven aanwezig is. Van eerste verkenningen als software die katten herkent in Youtube-video’s of een aanspreekbare personal assistent op de smartphone, is de sector inmiddels aanbeland bij programma’s die van mensen winnen bij complexe spellen als Go, Jeopordy en poker. Bovendien maken de verschillende aanbieders van clouddiensten het voor bedrijven laagdrempelig zelf te experimenteren met machine learning.

“In mijn 22 jaar bij Wipro heb ik meerdere koerswijzigingen gezien en meegemaakt – ik zag zes CEO’s komen en gaan – maar dit zijn veruit de meest interessante en ontwrichtende tijden die ik heb meegemaakt”, aldus Rohit Adlakha, Vice President bij Wipro Limited. Hij vervolgt: “Kunstmatige intelligentie verandert de regels van het spel ingrijpend. Iedereen die in de sourcingwereld actief is geweest, of het nu aan de dienstverlenerskant is of bij een klantorganisatie, ervaart eenzelfde soort aardverschuiving. De manier waarop we naar IT kijken, hoe we het uitvoeren en de manier waarop we het meten. Alles ondergaat op dit moment een dramatische verandering.”

Desalniettemin zijn er volgens IT-adviesbureau METRI “voldoende redenen om de verwachtingen te temperen” ten aanzien van de mogelijkheden die AI biedt voor servicemanagement. Het bureau publiceerde onlangs de whitepaper ‘Robotisering van de servicedesk, end user management wordt slim’. Hierin betogen de onderzoekers dat dergelijke innovaties veel nieuwe mogelijkheden scheppen, maar dat er veel meer bij komt kijken dan het simpelweg in gebruik nemen van nieuwe technologieën. Zo lijkt de belofte van een robot die 24 uur per dag direct elke vraag naar tevredenheid kan beantwoorden bijvoorbeeld nog ver weg.

Hoge verwachtingen

De adviseurs van METRI wijzen er in de eerste plaats op dat softwarerobots op dit moment alleen goed uit de verf komen binnen een “hele specifieke setting”. Dit in tegenstelling tot mensen, die over het algemeen moeiteloos en onbewust kunnen schakelen tussen verschillende contexten en op deze manier allerlei uiteenlopende soorten gesprekken of verzoeken op de juiste manier weten te interpreteren. “Voor een robot is en blijft dat lastig”, aldus METRI.

Een tweede reden om voorzichtig te zijn met de verwachtingen omtrent AI en machine learning, is dat een softwarerobot ook binnen zo’n specifieke context nog altijd een enorme hoeveelheid data nodig heeft om tot bruikbare resultaten te komen. Veel servicedesks beschikken helemaal niet over dergelijke grote datasets die het mogelijk maken de virtuele deskmedewerker zo te trainen dat hij in staat is te voldoen aan de eisen van kritische gebruikers. Ook de kwaliteit van de data – die afhankelijk is van meerdere factoren – is van groot belang voor zelflerende kunstmatige intelligentie. 

Bart van der Mark, expert in kunstmatige intelligentie bij Cognizant, licht toe: “In de paper staan we uitgebreid stil bij de werking en de beperkingen van neurale netwerken en het belang van goede data. Zorgvuldigheid in het opslaan van brongegevens en logbestanden rondom de ondersteuning van gebruikers is daarbij essentieel, maar ook door de leverancier aangeleverde databronnen kunnen hier het verschil maken. Net als de beschikbare hulpmiddelen waarmee bestaande datasets te verrijken zijn.”

Daar komt nog bij dat die ene specifieke setting waarbinnen AI moet functioneren volgens de onderzoekers van METRI meestal helemaal niet zo geschikt is voor robotisering. In veel gevallen zijn de helpdesks nog ingericht vanuit een reactief model, oftewel een ‘break-fix opzet’ die in de eerste plaats is gericht op kostenoptimalisatie. In een helpdesk met virtuele assistenten staan daarentegen juist de “klant en diens ervaring” centraal. “Dat vraagt aanzienlijke investeringen in kennismanagement, een hoogwaardig zelfhulpportaal en een slimme backoffice waarin softwarerobots volgens vaste scripts zelf handelingen verrichten”, aldus METRI.

Drie toepassingen

Dit alles betekent niet dat AI niet van grote waarde kan zijn binnen het servicemanagement. METRI identificeert in de whitepaper drie toepassingen van AI die kansen bieden voor een verbeterde klantervaring en bedrijfsefficiëntie. De eerste hiervan is de zogenaamde ‘front-end machine learning robot’. Een dergelijke robot is in staat om te reageren op zowel gesproken als geschreven verzoeken van eindgebruikers. Bij zo’n toepassingsvorm is het bijvoorbeeld mogelijk vragen die voorkomen op een lijst met veelgestelde vragen automatisch te beantwoorden, wat de responstijd van de helpdesk volgens METRI met zo’n 10% omlaag kan brengen. 

Deze digitale medewerkers kunnen het eerste aanspreekpunt vormen. Zo kunnen ze voorkomen dat er een tsunami van vragen en klachten over de menselijke helpdeskmedewerkers heen spoelt, mede omdat ze in staat zijn zelf enkele basale taken uit te voeren. Vaak werken organisaties bij de implementatie van digitale assistenten met een menselijk vangnet. Doordat AI nog lang niet perfect is, halen de softwarerobots in sommige gevallen nog te lage betrouwbaarheidsscores. In dergelijke gevallen is er dus alsnog een menselijke medewerker nodig die het contact met de klant kan overnemen. METRI: “Algemene kunstmatige intelligentie, dat wil zeggen dat robots een subliem antwoord kunnen geven op elke denkbare vraag, bestaat nog steeds niet en zal nog lang duren.”

In de tweede door METRI aangedragen inzetmogelijkheid van AI komt de menselijke helpdeskmedewerker niet pas in actie wanneer de AI het niet meer weet, maar werken de twee juist altijd zij aan zij. De AI vormt dan directe ondersteuning voor het helpdeskpersoneel: “Een AI-systeem kan op de achtergrond conversaties met de klant of eindgebruiker analyseren en nog tijdens het gesprek mogelijke antwoorden aan de service-medewerker presenteren.” METRI haalt het voorbeeld aan van KLM, dat sinds een tijdje gebruikmaakt van softwarerobots van DigitalGenius om de ondersteuning van klanten via social media sneller te laten verlopen. Volgens KLM behaalde het hiermee tot op heden al een efficiëntievoordeel van 35%.

Ron Commandeur, Application Transformation Proposition Manager bij Fujitsu, bevestigt dat op efficiëntie nog veel winst te behalen is: “Veel IT-afdelingen worden voor een belangrijk deel in beslag genomen door het afhandelen van incidenten. Door robotisering kun je in de allereerste plaats een belangrijk deel van de werkdruk wegnemen.” Hij vervolgt: “En daarmee bespaar je niet alleen in directe kosten voor onder meer personeel, maar natuurlijk ook in tijd. Tijd die je vervolgens kunt besteden aan het innoveren en beter ondersteunen van de business.”

METRI hecht er belang aan te benadrukken dat in het geval van beide toepassingen de regie over de uitvoering van het servicemanagement duidelijk in handen blijft van de helpdeskmedewerkers. De technologie wordt ingezet om de prestaties van de klantenservice te verhogen. Het is niet de bedoeling dat AI deze medewerkers overbodig maakt, het gaat juist om de synergie tussen mens en machine: “Software robots doen sommige dingen nu eenmaal beter en sneller dan mensen, en andersom. Slimme machines en mensen kunnen samen veel meer dan dat ze afzonderlijk zouden kunnen bereiken.” 

De derde voorgestelde manier om AI in te zetten voor betere klantenservice, richt zich niet direct op het contact met klanten, maar op de uitvoering van gestandaardiseerde taken in de backoffice. Het proces van robotic process automation (RPA) is erop gericht repetitieve handmatige werkzaamheden te digitaliseren in processen. In potentie kan dit volgens METRI uiteindelijk resulteren in “volledig geautomatiseerde end-to-end workflows”. Terwijl dit aspect van AI relatief weinig aandacht krijgt omdat het RPA-proces achter de schermen plaatsvindt, vormt het volgens METRI “doorgaans een cruciaal element van de robotisering van de eindgebruikersondersteuning”.

Goede basis

De drie aangedragen mogelijkheden om het niveau van de klantenservice op te krikken, kunnen organisaties echter niet ‘zomaar’ even implementeren. METRI geeft aan dat een succesvolle inzet van de automatiseringsinitiatieven uitsluitend goed tot zijn recht komt “in een breed beleid om servicemanagement slim te maken”. Indien ze het robotiseringsproces op deze manier benaderen, kunnen organisaties volgens METRI maximale toegevoegde waarde realiseren.

METRI: “Niks geen hype dus, maar de organisatie op de schop nemen om ten volle de vruchten te plukken van AI.” Dit betekent volgens het adviesbureau onder meer dat het demand management en de sourcing- en adviesdiensten de passende aandacht moet worden gegund. Virtuele assistenten die zijn gebaseerd op slecht werkende klantondersteuningsprocessen blijken niet goed toepasbaar: “De basis moet goed op orde zijn”, aldus het IT-adviesbureau. “Ik zou mijn organisatie van een afstandje bekijken en mezelf afvragen: ‘Als ik nu helemaal opnieuw zou beginnen, hoe zou het er dan uitzien?’”, suggereert Edwin van Bommel, Chief Cognitive Officer van IPsoft. “Waar zou kunstmatige intelligentie de meeste impact op mijn business hebben?”

De basis voor een succesvolle implementatie betrekt zich dus zeker niet alleen op de technologische aspecten van een innovatietraject. Zo hecht METRI meer belang aan de flexibiliteit van werknemers en de mogelijkheid hun productiviteit te verhogen. Voor een groot deel van de organisaties zal de implementatie van de drie bovenstaande oplossingen moeten samengaan met een ingrijpende transformatie van de rol en doelstellingen van de servicedesks. In plaats van als kostencentrum, zullen bedrijven de klantenservice juist moeten inrichten als een “enabler” die in eerste instantie gericht is op het zorgen voor positieve gebruikerservaring.

Wat hierbij het lastigste lijkt – zoals bijna standaard het geval is bij verandertrajecten – is om het personeel mee te laten bewegen: “Servicemanagers moeten bereid zijn om bestaande processen aan te passen ook al moet de bestaande manier van kijken en werken hiervoor overboord gezet worden”, aldus METRI. Om dit te ondersteunen, kan het volgens het adviesbureau zinvol zijn te kiezen voor een zogenaamde “consultancyaanpak”. Hierin verwerft “een organisatie gaandeweg en in toenemende mate de kennis en ervaring om zelf robotisering toe te passen”. Tot slot benadrukt METRI nogmaals dat helpdeskmedewerkers echt niet hoeven te vrezen dat AI ze zal gaan vervangen: “Robotisering komt pas goed van de grond wanneer helpdeskmedewerkers en robots elkaar aanvullen.”

Voor meer informatie bekijk de METRI whitepaper ‘Robotisering van de servicedesk‘.

Controleren agile teams taboe?

Software is uitgegroeid tot een essentieel onderdeel in de strategie van organisaties. Zelfsturing is in de gangbare agile methode een kardinaal principe, maar zonder feiten en verantwoording van ontwikkelteams is op tijd bijsturen niet mogelijk. Door de verantwoording ver weg te delegeren hebben bestuurders weinig houvast op projecten. Het kan anders door de juiste feiten te verzamelen over het programmeerwerk van ontwikkelteams. Daar is wel een andere cultuur en benadering van softwareontwikkeling voor nodig.

Zelfsturing in agile is functioneel zolang autonomie de productiviteit stimuleert. Bij agile geeft de gebruiker, klant, of opdrachtgever doorlopend feedback, zodat de softwarecomponenten tijdens de bouw van de applicatie aan te passen zijn. In korte sprints wordt door multidisciplinaire teams een applicatie stap voor stap en met feedback van de eindgebruiker doorontwikkeld. Voorbij zijn de tijden dat de eisen en functies van een applicatie helemaal uitgeschreven werden en de applicatie bij oplevering niet voldeed. Maar ook aan agile softwareontwikkeling zit een keerzijde. Veel projecten kampen met flinke tijd- en kostenoverschrijdingen en de kwaliteit hapert. Bestuurders snakken naar meer grip van bestuurders op softwareontwikkeling, maar krijgen nul op het rekest. Is zelfsturing doorgeschoten?

Verbazingwekkend

Gezien het strategische belang van software is het eigenlijk verbazingwekkend dat het zoveel beter kan. Tijdens het seminar ‘Grip op agile softwareontwikkeling’, begin februari georganiseerd door METRI, een specialist in financiële analyse en sourcing, noemde operationeel directeur Paul Cornelisse het ontspoorde digitaliseringsproject Kwaliteit en Innovatie (KEI) van de Raad voor de Rechtspraak. Omdat deze organisatie in het publieke domein opereert, liggen de aanzienlijke kosten- en tijdoverschrijdingen op straat. Maar dit voorbeeld was voor de aanwezige CIO’s van commerciële organisaties uiterst herkenbaar. Bij applicatieontwikkeling zijn dit soort missers nog steeds meer regel dan uitzondering.

Hoe kun je de vinger aan de pols houden zonder een ontwikkelteam in de weg te zitten? Richard Sweer, senior projectmanager, liet in zijn spreekbeurt overtuigend zien dat een gedeelde werkelijkheid tussen het ontwikkelteam en stakeholders essentieel is. Meetgegevens over de kwantiteit, kwaliteit en de security van softwarecode gebruikt hij om de ontwikkelteams en de stakeholders bij de les te houden en daarmee het project bij te sturen. De gestandaardiseerde informatie gecombineerd met gedeelde definities zorgt dat er een productieve dialoog ontstaat tussen directie en werkvloer over productiviteit, kwaliteit, releasetempo en medewerker- en klanttevredenheid. Zo ontstaat er een gezamenlijk zicht van management en werkvloer op de voortgang van softwareontwikkeling. Dat biedt onmisbare informatie om projecten tactisch bij te kunnen sturen.

Samenwerking

Met soortgelijke transparantie in de contractering kun je ook in de samenwerking tussen klantorganisaties en leveranciers veel verbeteren, betoogde André Nadorp, director applicatie benchmarking binnen METRI. Bij het afsluiten van contracten voor softwareontwikkeling zijn nu meestal de tariefkaarten voor de verschillende rollen in het ontwikkelteam bepalend al dan niet gecombineerd met een ureninschatting. Na enige tijd volgen de eerste verrassingen rond planning en budget. Gedetailleerde afspraken over productiviteit, kosten, leversnelheid en kwaliteit versterken de samenwerking. Door de afspraken op geleverde prestaties te baseren en tussen leverancier en klant transparantie af te spreken kunnen organisaties uitglijders voorkomen. METRI werkt samen met CAST Software, die hulpmiddelen heeft om de softwarecode van een release geautomatiseerd en op basis van internationale standaarden door te meten.

In het model voor value based contracting van METRI is transparantie dus een belangrijk middel om de leverancier strategisch aan te kunnen sturen net zoals Sweer dat schetste voor een ontwikkelteam en de stakeholders van software. Klantorganisaties krijgen met de hulp van METRI grip op hun softwarestrategie. Zij kunnen er bijvoorbeeld bewust voor kiezen om in een sprint genoegen te nemen met een lagere kwaliteit van de softwarecode om sneller op te leveren. Of om juist voor kwaliteit te kiezen, zodat de security van softwarecode bovenaan komt en iets minder functionaliteit. Applicaties zijn een onderscheidende factor voor bedrijven. Het is daarom uiterst relevant om softwareontwikkeling op basis van gestandaardiseerde en gedeelde feiten bij te kunnen sturen.